در ابتدا باید گفت که مولا حداقل27 معنا دارد از جمله (پروردگار،عمو، پسر

عمو،فرزند، آزاد شده،مالک، پیرو، همسایه، یاور و...) و ما سعی خواهیم

کرد دراین مقاله کوتاه بیان کنیم که پیامبر (ص) معنای سرپرست و پیشوا

را از کلمه مولا اراده فرمودند.

1- منظور پیامبر (ص) از مولا در خطبه غدیر جانشینی و رهبریت علی (ع)

 بعد از خود می باشد نه به معنی دوست، چون معنا ندارد که پیامبر اکرم

 

(ص) آن جمعیت فراوان را در بیابان سوزان حجاز جمع نمایند وفرمان دهند

 

افرادی که پیشاپیش رفته اند بازگردند وصبر نمایند تا آنها که عقب مانده اند

 

برسند سپس عنوان کنند که علی (ع) را دوست داشته باشید مگر دوست

 

داشتن اختصاص به علی (ع) دارد  هر مسلمانی موظف است سایر مسلمان

 

را دوست داشته باشد و اعلام لزوم دوست داشتن علی  (ع)  بعنوان یک

 

شهروند مسلمان نه رهبری و پیشوا در آخرین روزهای زندگی پر برکت

 

پیامبر (ص) بی معنی به نظر می رسد.

                                 

 2- بسیاری از جمعیت حاضر در غدیر خم به شهرهای دور می رفتند و پیامبر

 

(ص) را نمی دیدند تا آن حضرت آنان را مؤاخذه کنند که چرا علی (ع)

 

را دوست نداشتید . همچنین مسله دوست داشتن یا نداشتن نیز مسله

 

قلبی و پنهان است،تا انسان اظهار نکند، کسی متوجه نخواهد شد، بنابراین

 

پیغمبر (ص) از اعلان عمومی (... و الله یعصمک من الناس... مائده، 67)

 

و به تاخیر انداختن آن چه دلیلی خواهد داشت؟

 

3- اگر مولا به معنای دوست بود در آن صورت وجهی نداشت که حضرت

 

رسول بفرماید هر کس من مولای او هستم بعد از من علی (ع) مولای

 

اوست. اگر منظور حضرت محبت نسبت به علی (ع) بود، همان زمان هم

 

می توانست باشد نه بعداز پیامبر (ص). بنابراین محبت و بعدیت با هم در

 

تنافی هستند.

                            

4- در آیه شریفه«... انما المومنون اخوه...» به برادری مومنان که بالاتر از

 

محبت است اشاره گردیده،بنابراین وجهی برای اجتماع عظیم غدیر برای

 

 بیان محبت باقی نمی ماند.

 

5- چه اقتضایی داشت که رسول مکرم اسلام (ص) در اغاز سخنشان از مرگ

 

خویش خبر دهند که به زودی ممکن است رسول پروردگارم به سراغ من بیاید

 

و من اجابت کنم، من مسئولم و شما نیز مسئول هستید و مورد بازخواست

 

واقع خواهید شد.راستی درباره تبلغ کدام حکم،پیامبر (ص) مورد بازپرسی

 

قرارمی گرفت و امت راجع به اطاعت از کدام وظیفه بازجویی می شدند.چرا

 

از آنها پرسیدند آیا شما به یگانگی خداوند شهادت نمی دهید و شهادت

 

نمی دهید که محمد بنده و رسول اوست، این که بهشت حق است و آتش

 

حق، مرگ حق است و زنده شدن پس از مرگ حق و اینکه قیامت خواهد آمد

 

و تردیدی در آن نیست و خداوند تمام کسانی را که در قبرها هستند زنده

 

می کند.

                    

6- آیات قرآن کریم که قبل و بعد از خطبه غدیر نازل شده اند خود دلیل بر

 

اعلام جانشینی علی (ع) است مانند آیه شریفه 67 سوره مبارکه مائده

 

«یا ایها الرسول بلغ ما انزل الیک من ربک...» که می فرماید اگر وظیفه ات

 

را انجام ندهی رسالت تو ناقص است ؛ آیا اگر پیامبر (ص)  اعلام  دوستی

 

علی (ع) را نمی کرد رسالتش ناقص بود. این چه امری است که پیامبر

 

(ص) از تبلیغ آن حوف و ترس فتنه را داشته است و برای بیان آن به حفظ

 

و نگهداری از جانب خدا از آزار منافقان نیاز داشته است.

                                                                

7-پیامبر (ص) قبل از معرفی علی (ع) با به کار گیری ماده ولایت از مردم

 

پرسیدند چه کسی نسبت به مومنان از خودشان سزاوارتر است مردم پیامبر

 

را معرفی کردند سپس پیامبر(ص) فرمودند «من کنت مولاه فهذا علی

 

مولاه» با کمی دقت در سیاق دو جمله می توان فهمید که منظور پیامبر

 

اکرم (ص) از مولا معنای سرپرست و پیشوا می باشد. به عبارت دیگر ماده

 

ولایت در جمله دوم که در قالب کلمه مولا بیان شده درست به همان معنی

 

است که در جمله اول بیان شده است و شیعه و سنی اتفاق دارند که ماده

 

ولایت در جمله اول به معنای تصرف در امور است نه به معنای دوستی.

 

8- در بسیاری از کتب روایی برادران اهل سنت نقل شده که پیامبر (ص) بعد

 

از نزول آیه تبلیغ فرمودند جبرائیل از طرف خداوند دستور آورده که در این

 

جایگاه بایستیم و به هر سیاه و سفید اعلام کنم که علی (ع) برادر،

 

 جانشین و امام پس از من است.

                                

9- یکی از مواردی که باید به آن توجه کرد این است که برداشت حاضران

 

واقعه غدیر چه بود. اشعاری که شاعران و ادیبان از آن زمان تا حال درباره

 

غدیر سروده اند همه آنها خطبه غدیر را مربوط به ولایت امامت و جانشینی

 

علی (ع) فهمیده اند مانند حسان بن ثابت شاعر حاضر در صحنه که از پیامبر

 

(ص) اجازه می خواهد تا ماجرا را به شعر در آورد و می گوید «علی اماما و

 

هادیا» و در این شعر مولا را به معنای امام دانسته است و از طرف برادران

 

اهل سنت سخنان صحابه را حجت می دانند مخصوصا این که حسان ، این

 

شعر را در مرئی و منظر مسمع پیامبر (ص) انشاء کرد.

 

و سخن خلیفه ی دوم نیز که در این حادثه بزرگ خطاب به علی (ع) گفت

 

«بخ بخ لک یا علی اصبحت مولای و مولا کل مومن و مومنه» دقیقا به

 

معنای امام و پیشوا ناظر است.

 

10- آیا بیعت مردم و بزرگان مهاجرین و انصار با علی (ع) در غدیر خم در

 

راستای دوستی بود آیا دوستی نیاز به بیعت دارد.

                                                                     

11- معنای رایج واژه مولا همان سرپست است و قبل از هر چیز همین معنا

 

به ذهن می رسد و خود حضرت علی (ع) نیز از کلام پیامبر (ص) همین معنا

 

را فهمیده و با آن احتجاج و استدلال کرده که از آن جمله می توان به یکی از

 

برنامه های آن حضرت به معاویه اشاره نمود که رسول خدا (ص) در روز

 

غدیر سرپرستی مرا بر شما واجب کرد و معلوم است اختلاف علی (ع) با

 

معاویه بر سر دوستی رسول اکرم (ص) نبود بلکه بر رهبری امت و

 

جانشینی پیامبر (ص) بود.

 

12- احتجاج حضرت امر (ع) و حضرت زهرا(س) به حدیث غدیر که در کتب

 

برداران اهل سنت آمده، دلیل است بر این که از مولا معنی پیشوا را فهمیده

 

اند نه دوستی را. والا احتجاج خود باطل است. حضرت زهرا(س) در احتجاج

 

خود با بعضی از اصحاب رسول خدا فرمودند:«و هل ترک أبی یوم غدیر خم

 

لاحد عذرا» سکوت اصحاب در برابر این احتجاج نشان فهم آن ها بسان فهم

 

حضرت زهرا (س) است.